Theo thống kê hiện nay, phụ nữ nước ta bị mắc bệnh phụ khoa còn khá phổ biến. Đặc biệt chị em ở các vùng nông thôn do môi trường lao động phải dầm mình dưới nguồn nước tù đọng, hoặc nước trong sinh hoạt dùng để tắm rửa không sạch nên tỷ lệ mắc bệnh cao hơn chị em ở thành phố. Bài viết sau xin đề cập đến bệnh viêm âm đạo để bạn đọc có thêm kiến thức phòng và chữa bệnh, giúp bảo vệ sức khỏe sinh sản và hạnh phúc gia đình.
Biểu hiện của viêm âm đạo thường phản ánh bằng khí hư qua đường âm đạo. Cần phân biệt khí hư với dịch âm đạo (còn gọi là khí hư bình thường).
Thế nào là dịch âm đạo?
Dịch âm đạo còn gọi là khí hư bình thường khi: chất dịch ra ít, thường gặp ở ngày rụng trứng và ngày sắp có kinh nguyệt; màu trắng trong; không có mùi hôi; không gây khó chịu như ngứa, rát, bỏng âm hộ, âm đạo.
Vậy gọi khí hư khi nào?
Khí hư thường dùng để chỉ khi dịch ở âm đạo có những đặc điểm bất thường như: ra nhiều, ra liên tục; màu trắng đục, hoặc vàng, xanh như mủ có khi lẫn máu, hoặc như bọt xà phòng, hoặc đặc như bột gạo; có mùi hôi; gây khó chịu: ngứa, rát bỏng; có khi đau bụng dưới, kèm theo đái buốt, đái rắt...
Tùy theo nguyên nhân gây viêm âm đạo mà tính chất khí hư cũng như việc chữa trị sẽ khác nhau.
Viêm âm đạo do trùng roi (Trichomonas vaginalis)
Khí hư màu vàng loãng, có mùi hôi, nếu có bội nhiễm thì ngả sang màu xanh, có cảm giác rát bỏng, nhất là khi giao hợp.
Thăm âm đạo: Khí hư màu vàng loãng, sùi bọt như bọt xà phòng, lau sạch khí hư thấy âm đạo, cổ tử cung có những chấm đỏ, hồng to nhỏ không đều, nếu bôi dịch lugol thì thấy bắt màu rất rõ. Soi tươi qua kính hiển vi, thấy trùng roi di động tại chỗ...
Nguyên tắc điều trị là chữa đồng thời cho cả vợ và chồng:
- Cho vợ: Trước khi đặt thuốc, nên rửa âm đạo bằng acid lactic 2-3%; đặt thuốc âm đạo metronidazol (klion, flagyl) 0,25g, mỗi ngày đặt một viên vào sâu âm đạo buổi tối trước khi đi ngủ, dùng từ 7-10 ngày liền, kể cả ngày hành kinh; đồng thời uống mỗi ngày 2 viên, cũng trong 7-10 ngày.
- Với chồng: Uống mỗi ngày 2 viên, cũng trong 7-10 ngày.
Chú ý: Phải chữa 3 đợt liền sau mỗi kỳ kinh, khi soi lại khí hư không thấy trùng roi mới là khỏi. Trong thời kỳ chữa, nên tránh giao hợp.
Viêm âm đạo do nấm (Candida albicans)
Khí hư ra nhiều đặc như bột, màu trắng, đóng thành vảy bám chặt vào nếp nhăn âm đạo, cổ tử cung, có khi cả âm hộ. Có mùi nấm mốc, cảm giác đau hoặc khó chịu khi giao hợp và khi tiểu tiện, đặc biệt là ngứa âm hộ.
Thăm khám: Âm đạo, âm hộ, cổ tử cung đỏ, khí hư đặc, trắng bám chặt vào âm đạo, cổ tử cung.
Xét nghiệm: Soi tươi hoặc nhuộm khí hư thấy rõ hình bào tử nấm.
Chữa cho cả vợ và chồng:
- Cho vợ: Trước khi đặt thuốc, rửa âm đạo bằng dung dịch natri bicarbonat 1%. Nystatin viên 100.000 đơn vị đặt sâu vào âm đạo buổi tối trước khi đi ngủ, mỗi ngày một viên, đặt trong 14 ngày liền (không đặt trong ngày có kinh nguyệt), đồng thời uống nystatin viên 500.000 đơn vị, mỗi ngày 4 viên, dùng 7 ngày liền.
- Với chồng: Uống nystatin liều lượng và thời gian uống giống như vợ và nên bôi kem nystatin vào dương vật.
Viêm âm đạo không đặc hiệu
Trong âm đạo, bình thường lúc nào cũng có một số vi khuẩn như: tụ cầu, liên cầu, E.coli... nhưng không gây bệnh, trừ khi có điều kiện thuận lợi như độ toan của môi trường âm đạo xuống thấp khi giao hợp thường xuyên, khi cơ thể suy yếu, khi rối loạn nội tiết, khi dùng kháng sinh hoặc thụt rửa âm đạo nhiều lần đều có thể làm tiêu diệt vi khuẩn làm phân giải đường lactose ở âm đạo; đặc biệt là quan hệ tình dục với người đang bị viêm nhiễm, hoặc dương vật khi giao hợp kém vệ sinh... đều gây ra viêm âm đạo không đặc hiệu.
Dấu hiệu để xác định viêm âm đạo không đặc hiệu.
Khí hư ra nhiều, loãng, màu hơi xám, nếu bệnh nặng thì khí hư màu vàng như mủ, kèm theo sưng tấy và đau nhiều ở âm đạo có thể lan lên tử cung, vòi trứng và cả tiểu khung. Toàn thân sốt cao, người mệt mỏi, đau âm ỉ vùng bụng dưới, đôi khi có hạch ở bẹn.
Để xác định bệnh, tốt nhất là xét nghiệm khí hư, tìm vi khuẩn gây bệnh để dùng kháng sinh đặc hiệu. Thể nhẹ thì dùng acid boric 1% rửa âm đạo, hoặc đặt viên gelatin 600mg có chứa acid boric vào âm đạo ngày hai lần, đặt trong 7-10 ngày.
Chú ý: Phần lớn viêm âm đạo không đặc hiệu hay phối hợp với các viêm như nấm, trùng roi, lậu... nên nếu có dấu hiệu của viêm đặc hiệu thì chữa theo đặc hiệu và có thể dùng kháng sinh khi có biểu hiện sốt hoặc đau ở bộ phận sinh dục trên (viêm tiểu khung).
Phòng bệnh như thế nào?
Đây là bệnh viêm âm đạo ở phụ nữ nhưng lại thuộc nhóm bệnh lây truyền qua đường tình dục. Bệnh hay gặp nhưng dễ phòng, chỉ cần mỗi chúng ta hãy bảo vệ sức khỏe sinh sản cũng như hạnh phúc gia đình bằng cách giữ vệ sinh cá nhân và vệ sinh giao hợp (nếu đã có chồng hoặc bạn tình). Cụ thể: Dùng nước sạch để tắm rửa, nếu nước bẩn đục cần đánh phèn cho trong hoặc đun sôi để nguội rồi mới rửa bộ phận sinh dục đặc biệt khi có kinh nguyệt; không tắm, ngâm mình ở ao, sông, đầm mà nên dùng gáo để dội, không mặc đồ lót ẩm... Khi có bệnh cần đến cơ sở y tế khám sớm để được chữa trị triệt để. Chú ý chữa đồng thời cả hai vợ chồng thì mới có tác dụng. Nên nhớ đây là bệnh có thể gặp ở mọi phụ nữ trẻ em gái đến người già, lây do sử dụng chung chậu giặt, nguồn nước nhiễm trùng roi... Vì vậy kể cả trẻ em và phụ nữ chưa lập gia đình, khi mắc bệnh cũng không nên ngần ngại hãy đến cơ sở y tế có chuyên khoa phụ hoặc trung tâm kế hoạch hóa gia đình để được khám và tư vấn cách chữa trị.
Theo SK&ĐS
No comments:
Post a Comment